Home ျမန္မာသတင္း ႐ိုဟင္ဂ်ာအေရး လူမ်ဳိးတုန္းက်ဴးလြန္မႈလို႔ ကေနဒါလႊတ္ေတာ္သတ္မွတ္

႐ိုဟင္ဂ်ာအေရး လူမ်ဳိးတုန္းက်ဴးလြန္မႈလို႔ ကေနဒါလႊတ္ေတာ္သတ္မွတ္

Ottawa ၿမဳိ႕က ကေနဒါလႊတ္ေတာ္

Ottawa ၿမဳိ႕က ကေနဒါလႊတ္ေတာ္
Photo Credit From: VOA

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပုိင္းေဒသက ႐ုိဟင္ဂ်ာမူဆလင္ေတြအေပၚ ျမန္မာစစ္တပ္က က်ဴးလြန္ခဲ့တာေတြဟာ လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈ ျဖစ္တယ္လို႔ ကေနဒါ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြက တညီတညြတ္ထဲ သေဘာတူလိုက္ၾကပါတယ္။ စက္တင္ဘာ(၂၀) ၾကာသပေတးေန႔တုန္းက ကေနဒါလႊတ္ေတာ္မွာ အဲဒီလို ဆုံးျဖတ္လိုက္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကေနဒါေရာက္ ျမန္မာ့အေရးလႈပ္ရွားသူေတြ ၾကားမွာေတာ့ ဒီဆုံးျဖတ္ခ်က္ေပၚ အျမင္အမ်ဳိးမ်ဳိး ကြဲျပားေနပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း ကုိဉာဏ္ဝင္းေအာင္က စုစည္းတင္ျပထားပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ၂၀၁၇ ၾသဂုတ္လထဲ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ပဋိပကၡေတြအတြင္း ႐ုိဟင္ဂ်ာ မူဆလင္ေတြအေပၚ ျမန္မာစစ္တပ္က က်ဳးလြန္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈအျဖစ္ သတ္မွတ္ဖုိ႔ ကေနဒါလႊတ္ေတာ္မွာ မေန႔ ၾကာသပေတးေန႔တုန္းက တညီတညြတ္ထဲ ဆုံးျဖတ္လုိက္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

“ျမန္မာစစ္တပ္ရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဆင့္ဆင့္က တာ၀န္ရွိတဲ့ အဆင့္ျမင့္အရာရွိေတြအေပၚ လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ စုံစမ္းစစ္ေဆး အေရးယူဖုိ႔ တုိက္တြန္းေၾကာင္း ၊ မေန႔က လႊတ္ေတာ္ဆုံးျဖတ္ခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔” ကေနဒါလႊတ္ေတာ္အမတ္ Andrew Leslie က ေျပာဆုိသြားတာပါ။

ရခိုင္ပဋိပကၡနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ကုလသမဂၢ အခ်က္အလက္ ရွာေဖြေရးအဖဲြ႔ (fact finding mission)ရဲ႕ ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကုိ ေထာက္ခံေၾကာင္းနဲ႔ ႐ုိဟင္ဂ်ာေတြ အေပၚ က်ဳးလြန္ခဲ့တဲ့ လုပ္ရပ္ေတြအတြက္ ျမန္မာစစ္တပ္ရဲ႕ အဆင့္ျမင့္ဆုံးပုဂၢိဳလ္ေတြမွာ တာ၀န္ရွိၿပီး၊ လူမ်ဳိးတုန္း သတ္ျဖတ္မႈအျဖစ္ သတ္မွတ္ႏုိင္ေၾကာင္း လည္း ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။

႐ုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ ျမန္မာစစ္တပ္က က်ဴးလြန္ခဲ့တာေတြဟာ လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈျဖစ္တယ္ဆိုၿပီး ကေနဒါ အမတ္ေတြက တခဲနက္ ဆုံးျဖတ္ခဲ့ၾက ပါတယ္။ ႐ုိဟင္ဂ်ာအေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ကေနဒါလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အေပၚ ျမန္မာ့အေရးလႈပ္႐ွားေနသူ ကေနဒါႏိုင္ငံ Alberta ေဆးေကာလိပ္ ကထိက ေဒါက္တာ ေဒၚခင္ေစာဝင္းက အခုလို သုံးသပ္ပါတယ္။

“ က်မသိသေလာက္ Genocide ဆိုတဲ့ စကားလုံးကေတာ့ သိပ္ၿပီး လြယ္လြယ္သုံးလုိ႔ မရဘူးေပါ့ေနာ္။ အဲဒါက လူမ်ဳိးတုန္း သတ္ျဖတ္တဲ့ သေဘာဆိုေတာ့ သူက တကယ့္ကို လူေတြကို အျပတ္ရွင္းၿပီးေတာ့ .. သန္းလိုက္ သိန္းလိုက္ခ်ီၿပီးေတာ့ သတ္ပစ္တဲ့ သေဘာကို ဆိုလိုတာဆိုေတာ့ ဒီကေနဒါအစိုးရက ဒီကိစၥကို သူတို႔က ေျခေျချမစ္ျမစ္ မသိပဲနဲ႔၊ လူေတြရဲ႕ emotionally ေပးအပ္တဲ့ report ေတြ၊ မွတ္တမ္းေတြ၊ ဓါတ္ပုံေတြကို ၾကည့္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ကိုယ္တုိင္လည္း တကယ္တမ္း မ်က္ျမင္ေတြ႔တာ မဟုတ္ဘူး။ တကယ္လည္း အစုလိုက္ အၿပဳံလိုက္ သတ္ျဖတ္ေနတဲ့ ကိစၥလည္း မဟုတ္ပဲနဲ႔ .. ဒါကေတာ့ သတင္းၾကားနဲ႔ emotion ပါတဲ့ သေဘာလို႔ပဲ က်မေတာ့ ယူဆပါတယ္။ ဘယ္လိုကေနၿပီးေတာ့ ဒီျပႆနာျဖစ္ေပၚလာတယ္၊ ဘာေတြ ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ကိစၥကို တကယ္ ေျခေျချမစ္ျမစ္ မသိပဲနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ကေနၿပီး သတင္းၾကားနဲ႔ ဆုံးျဖတ္တာက တကယ္ေတာ့ မွန္ကန္တဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ မဟုတ္ဘူးလို႔ က်မယူဆပါတယ္။”

Canadian Kachin Association ကေနဒါအေျခစိုက္ ကခ်င္တုိင္းရင္းသားမ်ားအစည္းအ႐ုံး ဥကၠဌ ဂၽြန္လာဆန္႔ကေတာ့ ကေနဒါ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အေပၚ ႀကဳိဆိုလိုက္ပါတယ္။

“ က်ေနာ္တုိ႔ကေတာ့ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈသာ မကပဲနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ကခ်င္ျပည္၊ ရွမ္းျပည္နယ္နဲ႔ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ဟာကို ကေနဒါ အစိုးရအေနနဲ႔ ဒီလိုဆုံးျဖတ္တာကို က်ေနာ္တို႔က ႀကဳိဆိုပါတယ္။”

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ၀ါရွင္တန္ဒီစီၿမိဳ႕ေတာ္မွာ ေရာက္ေနတဲ့ ကေနဒါ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Mrs. Chrystia Freeland ကလည္း လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ဆုံးျဖတ္ ခ်က္ကုိ ႀကိဳဆုိေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ “႐ုိဟင္ဂ်ာေတြေပၚ က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ ဒီျဖစ္ရပ္ဟာ ဘယ္ေလာက္ စိတ္ထိခိုက္ဖြယ္ေကာင္းၿပီး၊ ဘယ္ေလာက္ထိ ဆိုးရြား ခဲ့သလဲဆိုတာကို အဓိက မီးေမာင္း ထိုးျပခ်င္တာပါ”လို႔ ကေနဒါ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Mrs. Chrystia Freeland က သတင္းေထာက္ေတြကို ေျပာပါတယ္။ ကေနဒါလႊတ္ေတာ္က တညီတညြတ္ထဲ ဆုံးျဖတ္လိုက္တာဟာ အေရးႀကီးတဲ့ေျခလွမ္းတရပ္ ျဖစ္တယ္လို႔ သူမကဆိုပါတယ္။

၂၀၁၇ ၾသဂုတ္လကုန္ပိုင္းမွာ ARSA အစြန္းေရာက္အုပ္စုက ရခုိင္ေျမာက္ပိုင္းေဒသက ရဲကင္းစခန္းေတြကို ဝင္တိုက္ခိုက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ လုံၿခဳံေရးတပ္ေတြက နယ္ေျမရွင္းလင္းေရး ျဖစ္စဥ္အတြင္း ႐ုိဟင္ဂ်ာ(၇)သိန္းဝန္းက်င္ေလာက္ ဘဂၤလားေဒ့႐ွ္ႏိုင္ငံဘက္ ထြက္ေျပး ခိုလႈံသြားတယ္လို႔ ကုလသမဂၢက ေျပာဆိုပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရကေတာ့ ႐ုိဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့အသုံးႏႈန္းကို လက္မခံ ပယ္ခ်ထားၿပီး၊ ႏိုင္ငံတကာက စြပ္စြဲေနသလို ရခုိင္ေဒသမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ခ်ဳိးေဖါက္တာမ်ဳိး မရွိေၾကာင္းျငင္းဆိုထားပါတယ္။

VOA: https://burmese.voanews.com/a/canada-myanmar-genocie/4581600.html

You may also like