Home ျမန္မာသတင္း ပဋိပကၡ တႏွစ္ျပည့္ခ်ိန္ ရုိဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္အေရး ကုလစုိးရိမ္

ပဋိပကၡ တႏွစ္ျပည့္ခ်ိန္ ရုိဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္အေရး ကုလစုိးရိမ္

Stephane Dujarric, ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႈးခ်ဳပ္ရံုး ေျပာခြင့္ရ

Stephane Dujarric, ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႈးခ်ဳပ္ရံုး ေျပာခြင့္ရ

23 ၾသဂုတ္၊ 2018

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းေဒသကေန ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံဘက္ကို ရိုဟင္ဂ်ာ သိန္းနဲ႔ ခ်ီၿပီး စတင္ထြက္ေျပးခဲ့တာဟာ ၾသဂုတ္လ ၂၅ ရက္ စေနေန႔ဆို တႏွစ္ရွိၿပီျဖစ္ၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္းမွာေတာ့ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီေတြ အထူးလိုအပ္ေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢက ေျပာပါတယ္။

ကုလသမဂၢနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရတို႔ၾကား ရရွိထားတဲ့ သေဘာတူညီခ်က္အတိုင္း ရခုိုင္ျပည္နယ္ထဲ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အေထာက္အကူေပးေရး လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔မွာလည္း အခုအခ်ိန္အထိ ေဆြးေႏြးေနရတုန္းပဲလို႔ ကုလသမဂၢ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးရံုး ဌာေနကိုယ္စားလွယ္က ေျပာပါတယ္။

အျပည့္အစံုကို ေဒၚခင္မ်ိဳးသက္က ေျပာျပေပးမွာပါ။

မႏွစ္က ၾသဂုတ္လမွာ ARSA ရိုဟင္ဂ်ာ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔က လံုၿခံဳေရးစခန္း ၃၀ ေက်ာ္ကို ဝင္ေရာက္စီးခဲ့တဲ့အတြက္ ေသဆံုးမႈေတြ ျဖစ္ပြါးခဲ့တာေၾကာင့္္ လံုၿခံဳေရးတပ္ေတြက နယ္ေျမရွင္းလင္းေရး လုပ္ခဲ့တဲ့ ေနာက္ပိုင္း အိမ္နီးခ်င္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏုိင္ငံဘက္ကို ရိုဟင္ဂ်ာ ၇ သိန္းေလာက္ ထြက္ေျပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကို ထြက္ေျပးခိုလႈံတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ေနရပ္ျပန္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပူးတြဲေဆာင္ရြက္ဖို႔ ျမန္မာ အလုပ္သမား၊ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ျပည္သူ႔အင္အား၀န္ႀကီးဌာနဲ႕ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုး UNHCR၊ ကုလသမဂၢဖံြၿဖိဳးမႈအစီအစဥ္ UNDP တို႔ ဇြန္လ (၆) ရက္ေန႔က သေဘာတူစာခ်ဳပ္ နားလည္မႈစာခၽြန္လႊာ MoU ကို လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့တာပါ။ သေဘာတူညီခ်က္ထဲမွာ ကုလသမဂၢ အေနနဲ႔ လူသားခ်င္းစာနာမႈအကူအညီေတြ ေပးဖို႔ ခြင့္ျပဳထားသလို၊ အဲဒီေဒသေတြကို သြားေရာက္ အကဲျဖတ္ဖို႔ လည္း သေဘာတူထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ သြားေရာက္ခြင့္ ေကာင္းေကာင္းမရေသးတဲ့အတြက္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔ေတြ သြားေရာက္ကူညီခြင့္ရဖုိ႔ အေရးတႀကီးလိုအပ္ေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႈးခ်ဳပ္ရံုး ေျပာခြင့္ရ Stephane Dujarric က ဗုဒၶဟူးေန႔ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ေျပာပါတယ္။

“အခုလာမယ့္ ၾသဂုတ္လ ၂၅ ရက္ေန႔ဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲ၊ ေနာက္ဆံုး အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္ပြါးခဲ့ခ်ိန္က စတင္ၿပီး ရိုဟင္ဂ်ာ ၇ သိန္းေက်ာ္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ ထြက္ေျပးခိုလႈံတဲ့ တႏွစ္ေျမာက္ႏွစ္ပတ္လည္ေန႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ကုလတို႔ၾကား နားလည္မႈ စာခၽြန္လႊာ လက္မွတ္ေရးထိုးႏိုင္ ခဲ့ေပမယ့္ သိသာတဲ့ တိုးတက္မႈရေစဖို႔ ဆိုရင္ အဲဒီေဒသေတြဆီ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္ သြားၿပီးကူညီခြင့္ေတြ ေပးဖို႔ အေရးတႀကီးလိုအပ္ ေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးရံုး ကေျပာပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ လြတ္လပ္စြာသြားလာခြင့္ေတြ၊ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရမႈေတြနဲ႔ အသိုင္းအဝိုင္း အားလံုးအတြက္ ႏိုင္ငံသား ျဖစ္ခြင့္ေပးဖို႔ ေတြ အပါအဝင္ ျပႆနာ ျဖစ္ပြါးရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြကို ထုတ္ေဖၚေျပာဆိုဖို႔ လိုအပ္တယ္လုိ႔လည္း ေျပာပါတယ္။”

ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ သေဘာတူညီခ်က္ေတြ ရရွိခဲ့ေပမယ့္ ၂ လေက်ာ္ၾကာလာတဲ့ အထိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႔ ေဆြးေႏြးေနရဆဲပဲလို႔ ကုလသမဂၢ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးရံုး OCHR ရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ဌာေနကိုယ္စားလွယ္ Knut Ostby က ရိုက္တာ သတင္းဌာနကို ေျပာပါတယ္။

“ဒီေဒသေတြဆီု သြားၿပီး ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ ဘယ္လို လုပ္ႏိုင္မယ္ဆိုတာကို အခုခ်ိန္အထိ ေဆြးေႏြးေနရတုန္းပါ။ ဒါမွ လက္မွတ္ေရးထိုးထားတဲ့ နားလည္မႈ စာခၽြန္လႊာထဲမွာ ပါတဲ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လုပ္ရမယ့္ အလုပ္ေတြကို လုပ္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုေဆြးေႏြးတဲ့ ေနရာမွာလည္း တရင္းတႏွီးပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ ျပႆနာ ရွိေနတာက ထိထိေရာက္ေရာက္ သြားလုပ္ခြင့္ရဖို႔ ဆိုတဲ့ အေျခေနက ဘာကို ဆိုလိုတာလည္း ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးဖို႔လိုေနတာပါ။”

အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔ေတြ သြားေရာက္ခြင့္ကို ျမန္မာအစိုးရဘက္က အခုအခါမွာ အကန္႔အသတ္နဲ႔ ခြင့္ျပဳထားပါတယ္။ ေမာင္ေတာနဲ႔ ဘူးသီးေတာင္ ၿမိဳ႕နယ္ေတြထဲမွာရွိတဲ့ ေက်းရြာ ၂၃ ရြာကိုပဲ သြားေရာက္ခြင့္ ေပးထားတာ ျဖစ္ၿပီး အဲဒီေက်းရြာေတြကို သြားခြင့္ျပဳဖို႔ ဘယ္လို ပံုစံနဲ႔ ေရြးခ်ယ္ထားတယ္ဆိုတာ မသိရေသးဘူးလို႔လည္း မစၥတာ Ostby က ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရေျပာခြင့္ရ ဦးေဇာ္ေဌးကေတာ့ ကုလသမဂၢအေနနဲ႔ အခု သတ္မွတ္ထားတဲ့ ေနရာေတြကို သြားေရာက္ခြင့္ရွိၿပီး ေနာက္မွ သူတို႔လုပ္ငန္းေတြ ခ်ဲ႕ဖို႔လုပ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေလာေလာဆယ္မွာ သတ္မွတ္ေဒသေတြမွာ UNDP က ေရွ႕ေျပး စီမံကိန္းေတြကို အေကာင္ထည္ ေဖၚဖုိ႔ ခြင့္ျပဳထားၿပီး အခု ခြင့္ျပဳထးတဲ့ ေဒသေတြနဲ႔ မလံုေလာက္ေသးဘူး ဆိုရင္ အစိုးရနဲ႔ ထပ္မံ ညွိႏႈိင္းႏုိင္တယ္လုိ႔ ေျပာၾကားခဲ့တာပါ။

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းေဒသကို လူသားခ်င္းစာနာမႈ ဆိုင္ရာ အေထာက္အကူေပးဖုိ႔ အခုလို အကန္႔အသတ္နဲ႔ ေပးထားသလို အကူအညီ သိပ္လိုအပ္ေနသူေတြ အတြက္ အသက္ကယ္ အေထာက္အကူေတြလည္း ေပးခြင့္မရတဲ့ အတြက္ အထူးစိုးရိမ္တယ္လို႔ လည္း မစၥတာ Dujarric က ေျပာပါတယ္။

“ရခိုင္ျပည္နယ္က လူသားခ်င္းစာနာမႈ ဆိုင္ရာ အေျခအေနအတြက္ ကုသသမဂၢက အေတာ့္ကို စိုးရိမ္ေနဆဲပါ။ ရခိုင္ျပည္နယ္တလႊား အကူညီ လိုအပ္ေနသူေပါင္းက ၆၆၀ ၀၀၀ ေလာက္ ရွိေနပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ ရခုိင္ေျမာက္ပိုင္း က လူေပါင္း ၁၇၆ ၀၀၀ ေက်ာ္လည္း ပါပါတယ္။ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းေဒသမွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အကူညီေပးေနတဲ့ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းေတြ အေနနဲ႔ လည္း သူတုိ႔လုပ္ကိုင္ေနၾက လုပ္ငန္းေတြကို အခုထိ ျပန္ၿပီး လုပ္မေပးႏိုင္ၾကေသးပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ ဒီ ၂၀၁၈ ဇန္နဝါရီလကေန ဇြန္လ အတြင္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ ထပ္ၿပီး ေရာက္သြားၾကတဲ့ ဒုကၡသည္ အေရအတြက္က ၁၁ ၀၀၀ ေက်ာ္ရွိေနၿပီး အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္ပြါးတယ္ ဆိုတဲ့ သတင္းေတြလည္း ကုလသမဂၢက ရရွိခဲ့ပါတယ္။”

ဇြန္လ ၆ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္တဲ့ UNHCR နဲ႔ UNDP တို႔ပူးတဲြ ေၾကညာခ်က္မွာေတာ့ ၂၀၁၇ခုနွစ္ ၾသဂုတ္လမွာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ တေၾကာ့ျပန္ျဖစ္ပြားၿပီးကတည္းက ကန္႔သတ္ထားတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းကို သြားေရာက္ခြင့္ျပဳထားၿပီး ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ျပန္လာေရး အေထာက္အကူျပဳဖို႔ နဲ႕ အကာအကြယ္ေပးေရးအစီစဥ္ေတြ ဆက္လက္ေဆာက္ရြက္ဖို႔သေဘာတူညီခ်က္ထဲမွာ ပါ၀င္ေၾကာင္း ေဖၚျပထားပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရကေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈံးကို တရားဝင္ လက္မခံေပမယ့္ သူတုိ႔ေတြ ေနရပ္ျပန္ေရး အတြက္ လက္ခံဖို႔ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနေၾကာင္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီက ၾသဂုတ္လ ၂၈ ရက္မွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ ထြက္ေျပးတဲ့ တႏွစ္ျပည့္အထိန္းအမွတ္အျဖစ္ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရး တံခါးဖြင့္ ေဆြးေႏြးပြဲလုပ္ဖုိ႔ စီစဥ္ထားၿပီး ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႈးခ်ဳပ္ Antonio Gueterrus က မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

VOA: https://burmese.voanews.com/a/un-myanmar-rohingya-one-year-anniversary/4540589.html

You may also like