Home လူထုအသံ ဒုကၡသည္ျပန္ပို႔ေရး MOU သေဘာတူညီခ်က္ ရိုဟင္ဂ်ာေတြႀကိဳဆို

ဒုကၡသည္ျပန္ပို႔ေရး MOU သေဘာတူညီခ်က္ ရိုဟင္ဂ်ာေတြႀကိဳဆို

Photo Credit: From VOA

07 ဇြန္၊ 2018

ရခိုင္ျပည္နယ္က ေနရပ္စြန္႔ခြာသူမ်ားျပန္လည္လက္ခံေရး ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ကုလအဖြဲ႔အစည္းေတြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မယ့္အေပၚ ရခိုင္ေမာင္ေတာက မူဆလင္ေတြနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ေရာက္ ႐ိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြက ၾကိဳဆိုလက္ခံေပမယ့္လို႔ သူတို႔အတြက္ ခုိင္မာတဲ့လံုျခံဳေရးအာမခံခ်က္၊ လြတ္လပ္စြာသြားလာခြင့္အပါအဝင္ ႏုိင္ငံသားအခြင့္အေရး အျပည့္အဝေပးဖို႔ ေနာက္ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခိုက္မႈနဲ႔ နယ္ေျမရွင္းလင္းမႈေတြအတြင္း ဆံုးရံႈးနစ္နာခဲ့ရမႈေတြအေပၚ တရားမွ်တစြာ ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုၾကပါတယ္။ အေသးစိတ္ မဆုမြန္ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေနရပ္စြန္႔ခြာတိမ္းေရွာင္သူမ်ား မိမိတို႔ရဲ႕ သေဘာဆႏၵအေလ်ာက္ ဂုဏ္သိကၡာရွိစြာနဲ႔ ေနရပ္ရင္းကိုျပန္ႏိုင္ေရး ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းေတြျဖစ္တဲ့ UNDP ကုလသမဂၢဖံြ႔ၿဖိဳးေရးအစီအစဥ္၊ ကုလသမဂၢဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းၾကီး႐ံုး UNHCR တို႔နဲ႔အတူ ျမန္မာအစိုးရတို႔ၾကား သံုးပြင့္ဆုိင္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ နားလည္မႈစာခႊ်န္လႊာ ဇြန္လ ေျခာက္ရက္ေန႔က သေဘာတူလက္မွတ္ ေရးထုိးခဲ့ၾကတဲ့အေပၚ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္းက မူဆလင္ေတြနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ တိမ္းေရွာင္သြားတဲ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြက ၾကိဳဆိုလက္ခံၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္နဲ႔ ႏုိင္ငံသားအခြင့္အေရး အျပည့္အဝေပးေရး အပါအဝင္ သူတို႔အတြက္ ခိုင္မာတဲ့ ဘဝအာမခံခ်က္နဲ႔ အသက္အႏၱရာယ္လံုျခံဳေရး အေလးထား ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ကို ေတာင္းဆုိပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကို တိမ္းေရွာင္သြားသူေတြကိုေတာ့ ျမန္မာအစိုးရဘက္က မူဆလင္ဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ ေခၚေဝၚသံုးစြဲပါတယ္။

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံ ေကာ့ဇ္ဘဇားအနီးက ကုတုပေလာင္ဒုကၡသည္စခန္းေန ႐ိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ ဦးေမာင္ေမာင္ကေတာ့ ကုလသမဂၢနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရတုိ႔ အခုလိုပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈကိုၾကိဳဆိုေပမဲ့လို႔ – ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ေရာက္ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြ စုေပါင္းေတာင္းဆိုထားတဲ့ ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရးအျပည့္အဝေပးဖို႔၊ ၾကားစခန္းေတြမွာ မထားပဲ မူလေနရာေတြမွာ ေနရာျပန္လည္ခ်ထားေရးအပါအဝင္ လံုျခံဳေရးအာမခံ အျပည့္အဝေပးဖို႔စတဲ့ ေတာင္းဆိုခ်က္(၁၂)ခ်က္ ပါဝင္တဲ့အခ်က္ေတြကို အဓိကဦးစားေပးေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ ျမန္မာအစိုးရကို ေတာင္းဆိုတယ္လို႔ေျပာပါတယ္။

” ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းၾကီး႐ံုး UNHCR နဲ႔UNDP တို႔လက္မွတ္ထိုးတာကို က်ေနာ္တို႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြက လက္ခံၾကိဳဆိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဓိက က်ေနာ္တို႔ ဒုကၡသည္ေတြ ေတာင္းဆိုခ်င္တာ သေဘာကေတာ့ ပထမပိုင္းမွာ UN Security Force က လံုျခံဳေရးယူေပးရမယ္။ ဒုတိယက က်ေနာ္တု႔ိေတြ ၾကားစခန္းမွာ မေနခ်င္ဘူး မူလေနရာေတြကိုပဲ သြားမယ္။ နံပတ္(၃)က အဲ့ဒီ့မွာ က်ေနာ္တို႔ ဆံုး႐ံႈးနစ္နာခဲ့ရတဲ့ ဥစၥာပစၥည္းေတြ လယ္ယာေျမေတြ က်ေနာ္တို႔ကိုျပန္ေပးရမယ္။ က်ေနာ္တို႔ကို ႏုိင္ငံသားအခြင့္အေရးနဲ႔အညီ လြတ္လပ္စြာသြားလာခြင့္ကိုေပးရမယ္။ က်ေနာ္တို႔ကို ႏုိင္ငံသားေပးမွသာ က်ေနာ္တို႔အကုန္လံုး ျပန္သြားမွာပါ။ က်ေနာ္တို႔ ေနာက္တခုေတာင္းဆိုခ်င္တာက က်ေနာ္တို႔ အဲ့ဒီ့မွာ ေနခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔ဝန္ထမ္းေတြ စစ္တပ္က လိုက္လို႔ထြက္ေျပးခဲ့ရတာရွိတယ္ အခု က်ေန္ာတို႔ IDP စခန္းမွာေပါ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံဘက္မွာေပါ့။ အဲ့ဒီ့လူေတြကို မူလေနရာမွာပဲ ဝန္ထမ္းေနရာမွာ ျပန္တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခြင့္ေပးရပါမယ္။”

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ ၿမိဳ႕သူၾကီးေက်းရြာသား ကိုလွထြန္းကလည္း အခုလို ကုလသမဂၢနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရတုိ႔ၾကား ေဆာင္ရြက္ခ်က္ကို ၾကိဳဆိုၿပီးေတာ့ အထူးသျဖင့္ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ကို အသိမွတ္ျပဳေရး အစိုးရရဲ႕ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြကို စိုးရိမ္ေနဆဲျဖစ္ၿပီး လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူညီေပးေရးကိစၥေတြကို အထူးအေလးေပး ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုပါတယ္။

“(၂)ခ်က္ရွိတာေပါ့ေနာ္။ တစ္ခ်က္ကေတာ့ က်ေနာ္တို႔လူေတြ ျပန္လာဖို႔ဆိုရင္ အရင္ကတည္းက က်ေနာ္တို႔က ႏုိင္ငံသားျဖစ္တယ္။ အဲ့တာကို ျမန္မာအစိုးရက အသိမွတ္ျပဳကိုျပဳရမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္တခုရွိတယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆုိင္ရာေပါ့ အခု က်ေနာ္တို႔လူေတြမွာ ေျပာရရင္ အဲ့ဘက္ကို ေရာက္သြားတဲ့သူေတြမွာ ဘာတခုမွ လက္ထဲ မက်န္ဘူး ဆိုေတာ့ အဲ့တာကို ႏုိင္ငံတကာနဲ႔ပူးေပါင္းၿပီး ျဖည့္ဆည္းေပးမယ္ဆိုတာကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ၾကိဳဆိုတယ္။ အဲ့ဒီ့အေပၚမွာေတာ့ အားရတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကုလသမဂၢနဲ႔ လုပ္တဲ့အခါက်ေတာ့ ဘယ္ေလာက္အထိ လြတ္လပ္မလဲဆိုတာကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေစာင့္ၾကည့္ရမယ္။

ေနာက္ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းအၾကမ္းဖက္တုိက္ခိုက္မႈျဖစ္စဥ္ေတြအတြင္း နစ္နာခဲ့ရတဲ့ ကာယကံရွင္ေတြနဲ႔မိသားစုဝင္ေတြရဲ႕သေဘာဆႏၵကို အေလးထားေမးျမန္းသင့္ၿပီး ARSA အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္သူေတြနဲ႔ ဆက္ႏြယ္တယ္ဆိုၿပီး ဖမ္းဆီးခံရမွာကို စိုးရိမ္ေနၾကဆဲ ဒုကၡသည္ေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရးအာမခံခ်က္ေတြအတြက္လည္း ယံုၾကည္မႈရေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးသင့္တယ္လို႔ ေမာင္ေတာေဒသခံကိုလွထြန္းက ဆိုပါတယ္။

” ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ျပႆနာေတြကို ေျဖရွင္းခ်င္တယ္ဆိုရင္ ႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႔အစည္းေတြလည္း ပါရမယ္ ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ကာယကံရွင္ေတြနဲ႔လည္း အစိုးရက စကားေျပာဖို႔လိုတယ္ က်ေနာ္တို႔ ဘာေတြ ခံစားေနရသလဲ က်ေနာ္တို႔ကို ဘာေတြ လုပ္ေပးရင္ အဆင္ေျပမလဲ။အစိုးရနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ လူေတြ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးၿပီးမွ အဆင္ေျပမွာေပါ့ အခုက က်ေနာ္တို႔ရခုိင္မွာ ဒီျပႆနာျဖစ္သြားတာ အခုမွ မဟုတ္ဘူး ၂၀၁၂ ကတည္းက။ အစိုးရ ဘယ္အဖြဲ႔အစည္းကမွ က်ေနာ္တို႔ကိုေခၚၿပီးေတာ့ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးတာ ေမးျမန္းတာ အဲ့တာေတြ မရွိဘူး။ အဲ့တာေတြ မရွိမျခင္း ဒီ့ျပႆနာေတြက ေျပလည္သြားဖို႔လည္း မျမင္ဘူး။ ဥပမာ အဲ့ဘက္ကို ေရာက္သြားတဲ့လူေတြထဲမွာ ARSA ကလူေတြ အမ်ားအျပား ပါေနတယ္ဆိုၿပီးေတာ့ သတင္းစာေတြထဲမွာ ေၾကညာထားတာေတြရွိတယ္။ တကယ္ကေတာ့ ဒီ ARSA အဖြဲ႔ထဲမွာ မပါတဲ့သူေတြ မဟုတ္တဲ့သူေတြ အမ်ားၾကီးပဲ အဲ့မွာ စာရင္းေတြေပးၾကတာ အဲ့ဒီ့ကိစၥေတြကိုက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔လူေတြက စိုးရိမ္တယ္ေပါ့ေနာ္။ သူတို႔ဒီဘက္ကို ေရာက္လာရင္ အဖမ္းခံရမယ္။ ေထာင္ခ်ခံရမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ လူေတြက စိုးရိမ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ တရားစီရင္ပိုင္းမွာက်ေတာ့လည္း က်ေန္ာတို႔မွာ ဘာတခုမွ မွ်မွ်တတ ဆက္ဆံမခံရဘူး။ အဲ့လိုအပိုင္းေတြလည္းရွိတယ္။”

ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔စပ္လ်ဥ္းၿပီး လြတ္လပ္တဲ့ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္တစ္ရပ္ ဖြဲ႔စည္းမယ္လို႔လည္း ျမန္မာအစုိးရက ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြမွာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈနဲ႔ ဓမၼဓိ႒ာန္က်တဲ့ အျမင့္ဆံုး စံခ်ိန္စံညႊန္းမ်ားကုိ စြဲကုိင္သြားဖို႔နဲ႔ စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈရဲ႕ ရလာဒ္အေနျဖင့္ အစုိးရအေနနဲ႔ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ဖ္ို႔အေရးၾကီးတယ္လို႔လည္း ကုလအဖြဲ႔အစည္းႏွစ္ခုနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရတို႔ၾကား သံုးပြင္ဆုိင္လက္မွတ္ေရးထိုးမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဇြန္လ ေျခာက္ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆုိင္ရာ အေမရိကန္သံ႐ံုးရဲ႕ေၾကညာခ်က္ထဲမွာလည္း ထည့္သြင္းေဖာ္ျပထားပါတယ္။

VOA: https://burmese.voanews.com/a/rohingya-myanmar-un-mou-welcome-/4428636.html

You may also like